Poradnik

Tachograf – co to jest i co zapisuje

Tachograf to urządzenie montowane w kabinie ciężarówki lub autobusu, które rejestruje czas jazdy, innej pracy i odpoczynku kierowcy oraz prędkość i przejechany dystans. Dane zapisuje w swojej pamięci i na karcie kierowcy. Na ich podstawie firma i służby kontrolne sprawdzają, czy kierowca przestrzegał przepisów o czasie pracy.

Zapytaj o odczyt tachografu Zadzwoń: +48 696 505 555

Poradnik ProGPS. Oferta monitoringu GPS i zdalnego odczytu tachografu jest skierowana do firm (B2B), ceny netto (+23% VAT).

Ponad 10 lat doświadczenia
Zdalny odczyt plików DDD
Bez umowy terminowej
Konto demo

Ciężarówka w trasie na autostradzie – czym jest tachograf

Czas pracy kierowcyJazda, inna praca, dyspozycyjność, odpoczynek

Prędkość i dystansZ sygnału czujnika ruchu

Zdarzenia i usterkiNp. jazda bez karty, przerwa w zasilaniu

Karta kierowcyDane jadą z kierowcą między pojazdami

Definicja

Tachograf w jednym akapicie

Tachograf to rejestrator czasu pracy kierowcy połączony z pojazdem. Gdy auto jedzie, urządzenie samo zapisuje jazdę. Gdy stoi, kierowca wskazuje, co robi: pracuje, czeka czy odpoczywa. Do tego dochodzą prędkość, dystans i zdarzenia, np. jazda bez karty.

Po co to wszystko? Przepisy ograniczają czas jazdy i wymagają przerw, bo zmęczony kierowca ciężkiego pojazdu to realne zagrożenie na drodze. Tachograf jest dowodem: przy kontroli drogowej i w firmie pokazuje, ile kierowca jechał, kiedy pracował i czy odpoczywał.

Dla przedsiębiorcy to także źródło danych do rozliczania czasu pracy kierowców – pod warunkiem, że dane są regularnie pobierane i przechowywane.

Tachograf a lokalizator GPS

To dwa różne urządzenia. Tachograf rejestruje czas pracy kierowcy na potrzeby przepisów. Lokalizator GPS pokazuje Ci, gdzie jest pojazd w danej chwili, i zapisuje przejechane trasy. W wielu firmach transportowych pracują obok siebie.

Rejestracja

Co dokładnie zapisuje tachograf

Podstawą są cztery tryby aktywności kierowcy. Jazdę tachograf włącza sam, gdy pojazd rusza. Inna praca to np. załadunek, tankowanie, mycie auta czy dokumenty. Dyspozycyjność to czas oczekiwania, np. na załadunek, albo jazda jako drugi kierowca w załodze. Odpoczynek obejmuje przerwy i odpoczynek po pracy.

Poza aktywnościami tachograf zapisuje prędkość pojazdu i przejechany dystans na podstawie sygnału z czujnika ruchu, a także datę i godzinę każdej zmiany trybu, włożenie i wyjęcie karty oraz kraj rozpoczęcia i zakończenia pracy.

Osobno rejestruje zdarzenia i usterki: jazdę bez karty, włożenie karty w trakcie jazdy, przekroczenie prędkości, przerwy w zasilaniu, błędy czujnika ruchu czy próby naruszenia zabezpieczeń. Nowsze tachografy inteligentne zapisują też pozycję pojazdu w określonych momentach, np. na początku i na końcu dnia pracy.

Piktogramy w skrócie

Kierownica – jazda. Dwa skrzyżowane młotki – inna praca. Kwadrat przekreślony ukośną linią – dyspozycyjność. Łóżko – odpoczynek. Te same symbole widać na wyświetlaczu i na wydruku.

Budowa

Z czego składa się tachograf

Jednostka pojazdowa – to, co widać w kabinie: urządzenie wielkości radia samochodowego z wyświetlaczem, przyciskami, gniazdami na karty i drukarką. Tu trafiają i są przechowywane dane.

Czujnik ruchu – montowany zwykle przy skrzyni biegów. Przekazuje do jednostki sygnał, z którego tachograf wylicza prędkość i dystans. Połączenia są zabezpieczone plombami.

Karta kierowcy i wydruk – kierowca wkłada swoją kartę z chipem do gniazda przed jazdą. Wbudowana drukarka drukuje na papierze termicznym zestawienie aktywności, np. na żądanie kontrolującego.

Na co dzień wygląda to tak: na początku dnia kierowca wkłada kartę, uzupełnia wpisy manualne za czas od ostatniego wyjęcia karty i wskazuje kraj. Podczas jazdy tachograf sam przełącza się na jazdę, a na postojach kierowca przyciskiem wybiera inną pracę, dyspozycyjność lub odpoczynek. Na koniec dnia znów wskazuje kraj i wyjmuje kartę.

Co, jeśli kierowca zmienia auto?

Karta jedzie z kierowcą. Jego czas pracy sumuje się na karcie, nawet gdy w ciągu tygodnia prowadzi kilka różnych pojazdów. Pamięć tachografu zostaje w pojeździe.

Kogo dotyczy

Kogo dotyczy tachograf

Tachograf jest obowiązkowy przede wszystkim w pojazdach do przewozu rzeczy o dopuszczalnej masie całkowitej powyżej 3,5 t (łącznie z przyczepą) oraz w autobusach. Przepisy przewidują wyjątki, m.in. dla części pojazdów specjalnych. Przy nietypowym zastosowaniu warto sprawdzić, czy wyjątek obejmuje Twój pojazd.

Za dane odpowiada nie tylko kierowca. Przedsiębiorca musi regularnie pobierać dane z pamięci tachografów i z kart kierowców, przechowywać je i udostępniać przy kontroli. W firmie z kilkoma pojazdami oznacza to stały harmonogram odczytów, zgrany z trasami kierowców.

Busy od 1 lipca 2026 r.

Obowiązek tachografu inteligentnego w wersji 2 (G2V2) obejmuje także pojazdy o DMC powyżej 2,5 t do 3,5 t (łącznie z przyczepą) w międzynarodowym przewozie rzeczy i kabotażu – również pojazdy już eksploatowane. Wyjątek: przewóz niezarobkowy na potrzeby własne firmy lub kierowcy, gdy prowadzenie pojazdu nie jest głównym zajęciem kierowcy.

Dla firm

Dane z tachografu bez zjazdu do bazy

Pobieranie danych z tachografu i kart kierowców zwykle wymaga, żeby pojazd albo kierowca pojawił się w bazie. Przy autach, które długo są w trasie, trudno to zgrać z terminami.

Zdalny odczyt działa inaczej: lokalizator Teltonika FMC150 Tacho podłączony do tachografu pobiera pliki DDD z pamięci tachografu i z karty kierowcy – ręcznie albo automatycznie według harmonogramu, bez zjazdu pojazdu do bazy.

Usługa to dopłata 15 zł netto/mies. do abonamentu monitoringu GPS (pakiet Polska: abonament 25 zł netto/mies. za pojazd). W tym samym panelu widzisz pozycję pojazdu i historię tras z 90 dni.

Poglądowy widok zdalnego odczytu

FAQ

Tachograf – pytania i odpowiedzi

Czy tachograf to to samo co GPS?

Nie. Tachograf rejestruje czas pracy kierowcy, prędkość i dystans na potrzeby przepisów, a tachograf inteligentny zapisuje pozycję tylko w wybranych momentach. Lokalizator GPS pokazuje pozycję pojazdu na bieżąco i zapisuje całe trasy – dlatego do podglądu floty na mapie firmy używają lokalizatora. System GPS dla firm →

Czy bus do 3,5 t musi mieć tachograf?

Od 1 lipca 2026 r. tak, jeśli ma DMC powyżej 2,5 t (łącznie z przyczepą) i wykonuje międzynarodowy przewóz rzeczy lub kabotaż. Obowiązek dotyczy tachografu inteligentnego w wersji 2 (G2V2) i obejmuje także pojazdy już eksploatowane. Wyjątek: przewóz niezarobkowy na potrzeby własne firmy lub kierowcy, gdy prowadzenie pojazdu nie jest głównym zajęciem kierowcy. Tachografy w busach →

Co się dzieje, gdy kierowca jedzie bez karty?

Tachograf zapisuje jazdę w swojej pamięci, ale bez przypisania do kierowcy, i rejestruje zdarzenie jazdy bez właściwej karty. Przy kontroli widać je w danych z pamięci urządzenia. Kierowca pojazdu z tachografem cyfrowym powinien mieć w nim włożoną swoją kartę. Tachograf – rodzaje i obowiązki →

Czym różni się karta kierowcy od pamięci tachografu?

Karta kierowcy jest imienna i zapisuje aktywności kierowcy we wszystkich pojazdach, którymi jeździ. Pamięć tachografu należy do pojazdu i zapisuje dane wszystkich kierowców, którzy nim jechali, także jazdę bez karty. Dlatego firma pobiera dane z obu źródeł. Odczyt karty kierowcy →

Co jest na wydruku z tachografu?

Wydruk dzienny pokazuje aktywności kierowcy z wybranego dnia (jazda, inna praca, dyspozycyjność, odpoczynek) z godzinami, dane kierowcy i pojazdu, przejechany dystans oraz zarejestrowane zdarzenia i usterki. Kierowca drukuje go m.in. na żądanie kontrolującego.

Czy dane z tachografu i karty kierowcy można pobierać bez zjazdu auta do bazy?

Tak. Lokalizator FMC150 Tacho podłączony do tachografu pobiera pliki DDD z pamięci tachografu i z karty kierowcy zdalnie – ręcznie lub według harmonogramu. Usługa to dopłata 15 zł netto/mies. do abonamentu monitoringu GPS. Zdalny odczyt tachografu i kart kierowców →

Kontakt

Zapytaj o zdalny odczyt tachografu

Abonament monitoringu GPS to 25 zł netto/mies. za pojazd, a zdalny odczyt tachografu i kart kierowców – dopłata 15 zł netto/mies. Napisz, ile masz pojazdów z tachografem – oddzwonimy z wyceną. Możesz też poprosić o konto demo albo zadzwonić: odbieramy codziennie 8:00–20:00.

+48 696 505 555 kontakt@progps.pl

Słowniczek

Słowniczek: karty i dane z tachografu

Pojęcia, które najczęściej pojawiają się przy tachografie. Szczegóły opisujemy w osobnych poradnikach.